Uşaqlıq yolu sallanması nədir?

Uşaqlıq yolu sallanmasının növləri

1. Uşaqlıq sallanması (uterin prolaps) – uşaqlığın aşağı doğru yer dəyişməsi.
2. Sidik kisəsi sallanması (sistocele) – sidik kisəsinin uşaqlıq yoluna doğru sallanması.
3. Bağırsaq sallanması (rektocele) – düz bağırsağın uşaqlıq yoluna doğru çıxıntı yaratması.
4. Vaginal kötük prolapsı – uşaqlıq çıxarıldıqdan sonra (histerektomiya sonrası) uşaqlıq yolunun sallanması.

Uşaqlıq yolu sallanmasının səbəbləri

• Hamiləlik və vaginal doğuş – çanaq dibi əzələlərinə və bağlarına təsir edir.
• Menopauza və estrogen çatışmazlığı – hormonal dəyişikliklər toxumaların zəifləməsinə səbəb olur.
• Xroniki qəbizlik və gücənmə – daimi güc tətbiqi çanaq dibi əzələlərini zəiflədir.
• Ağır fiziki iş və ya çəki qaldırma – çanaq orqanlarına təzyiq artırır.
• Piylənmə – artıq çəki çanaq dibi əzələlərinə əlavə yük salır.
• Xroniki öskürək və ya bronxit – mütəmadi güclü öskürək çanaq dibi əzələlərinə təsir edə bilər.
• Genetik faktorlar – bəzi qadınlarda bağ və əzələlər təbii olaraq zəif ola bilər.

Simptomlar

• Vaginal bölgədə təzyiq və ya ağırlıq hissi
• Qarının alt hissəsində və ya bel nahiyəsində ağrılar
• Sidik ifrazı problemləri – tez-tez sidiyə çıxma, sidiyin tam boşalmaması hissi
• Sidik qaçırma və ya sidik kisəsinin tam boşalmaması
• Bağırsaq problemləri – qəbizlik və ya bağırsaqların tam boşalmaması hissi
• Vaginal dəlikdə çıxıntı
• Cinsi əlaqə zamanı diskomfort və ya ağrı

Diaqnostika

• Ginekoloji müayinə – həkim vaginal divarların sallanmasını və orqanların vəziyyətini yoxlayır.
• Ultrasəs və ya MRT – çanaq orqanlarının dəqiq vəziyyətini müəyyən etmək üçün.
• Sidik və bağırsaq testləri – sidik və bağırsaq funksiyasını qiymətləndirmək üçün.

Müalicə üsulları

1. Konservativ (cərrahiyyəsiz) müalicə

• Kegel məşqləri – çanaq dibi əzələlərini gücləndirən xüsusi məşqlər.
• Vaginal Pessar – uşaqlıq və sidik kisəsini dəstəkləyən silikon və ya plastik cihaz.
• Hormon terapiyası – menopauzadan sonra estrogen çatışmazlığını kompensasiya etmək üçün.
• Fiziki aktivliyi azaltmaq və çəkiyə nəzarət etmək.

2. Cərrahi müalicə

Əgər sallanma ciddi problemlərə səbəb olursa və konservativ müalicə effektli deyilsə, cərrahi üsullar tətbiq oluna bilər:

• Kolporafiya (vaginal plastika) – vaginal divarların bərkidilməsi.
• Uşaqlığın cərrahi yolla fiksasiyası – bağların gücləndirilməsi və uşaqlığın əvvəlki mövqeyinə qaytarılması.
• Mesh implantasiyası – uşaqlıq və sidik kisəsini dəstəkləmək üçün sintetik torun yerləşdirilməsi.
• Histerektomiya – ağır hallarda uşaqlığın çıxarılması.

Profilaktika (qarşısının alınması)

• Kegel məşqləri ilə çanaq dibi əzələlərini gücləndirmək.
• Ağır fiziki işlərdən və uzunmüddətli gücənmədən çəkinmək.
• Piylənmənin qarşısını almaq və balanslı qidalanmaq.
• Xroniki qəbizlik və öskürəyi müalicə etmək.

Uşaqlıq yolu sallanması erkən mərhələdə aşkarlanarsa, müalicəsi daha asan və effektiv olur. Əgər belə bir vəziyyətdən şübhələnirsinizsə, vaxtında həkimə müraciət etmək vacibdir.