Hamiləlik ağırlaşmaları…

1. Hamiləliklə bağlı yüksək təzyiq (Preeklampsiya)

Preeklampsiya, hamiləliyin 20-ci həftəsindən sonra ortaya çıxan bir vəziyyətdir və yüksək qan təzyiqi və idrarda zülal olması ilə xarakterizə olunur. Əgər bu vəziyyət müalicə olunmazsa, o, həm ana, həm də körpə üçün təhlükəli ola bilər.

Əlamətlər:

• Yüksək qan təzyiqi
• Baş ağrıları
• Görmə problemləri (bulanıq görmə)
• Qarın ağrısı, xüsusilə sağ üst hissədə
• Şişkinlik (əl və ayaqlarda)

Müalicə:

• Preeklampsiyanın yeganə müalicəsi doğuşdur. Hamiləliyi sona çatdırmaq, gələcəkdəki fəsadların qarşısını almağa kömək edir.
• Qan təzyiqi aşağı salmaq üçün dərmanlar verilə bilər.
• Yaxından izləmə və həkim nəzarəti tələb olunur.

2. Glikoz intoleransı və şəkərli diabet

Hamiləlik zamanı bəzi qadınlarda insulinə qarşı müqavimət artar, bu da qan şəkərinin yüksək səviyyəyə çatmasına səbəb ola bilər. Bu vəziyyət "hamiləlik şəkərli diabeti" olaraq bilinər.

Əlamətlər:

• Çox susuzluq
• Çox sidik ifrazı
• Yorgunluq
• Gözlərin bulanması

Müalicə:

• Diyet və fiziki fəaliyyətlə qan şəkəri səviyyəsi izlənir.
• Bəzi hallarda, insulinin istifadəsi tələb oluna bilər.
• Hamiləlikdən sonra bu vəziyyətin təkamülü izlənməlidir, çünki bəzən şəkərli diabetə çevrilə bilər.

3. Dərin ven trombozu (DVT)

Dərin ven trombozu, xüsusilə ayaqlarda damarların içində qan laxtalarının yaranması ilə nəticələnə bilər. Bu vəziyyət hamiləlik zamanı hormon dəyişiklikləri ilə daha çox yayılır.

Əlamətlər:

• Ayaqlarda şişlik və ağrı
• Ayaqda qızartı və ya isinmə
• Bəzi hallarda, qan laxtası ağciyərlərə doğru hərəkət edərək pulmonar emboliya yarada bilər ki, bu da həyat üçün təhlükəlidir.

Müalicə:

• Antikoaqulyant (qan laxtalanmasının qarşısını alan) dərmanlar istifadə edilə bilər.
• Mütəmadi olaraq hərəkət etmək və uzun müddət eyni mövqedə qalmamaq tövsiyə olunur.

4. Erkən doğuş (Preterm doğuş)

Erkən doğuş, 37 həftədən əvvəl doğumun başlamasıdır. Bu, körpənin inkişafını tamamlamağa kifayət etmədiyi üçün ciddi sağlamlıq problemlərinə yol aça bilər.

Əlamətlər:

• Nizamsız və ya ağrılı qarın qramları
• Bel ağrıları
• Qanlı və ya şəffaf vaginal axıntı
• Vəziyyətin müşayiət etdiyi hallarda, müalicə üçün təcili həkim müdaxiləsi tələb olunur.

Müalicə:

• Antibakterial və ya proqesteron əsaslı dərmanlar verilə bilər.
• Ana və körpənin vəziyyəti diqqətlə izlənir və lazım olduqda xəstəxanada yatış təklif oluna bilər.

5. Mədənin yanması (Gastroezofageal reflü xəstəliyi)

Hamiləlik zamanı hormonlar, xüsusilə progesteron, mədə turşusunun qida borusuna axmasına səbəb ola bilər. Bu vəziyyət mədənin yanması və asidik hisslərə yol aça bilər.

Əlamətlər:

• Mədənin üst hissəsində yanma və ya ağrı
• Qida borusunda kəsilmə və ya yanma hissi
• Hamiləlik irəlilədikcə bu simptomlar daha da güclənə bilər.

Müalicə:

• Həmçinin, yüngül yeməklər, kiçik porsiyalar və gecə yatmazdan əvvəl yeməkdən qaçınmaq faydalıdır.
• Antasidlər (turşuluğun qarşısını alan dərmanlar) istifadə edilə bilər, lakin həkim nəzarətində olması vacibdir.

6. Qaraciyər yağlanması (Intrahepatic cholestasis of pregnancy - ICP)

Bu vəziyyət qaraciyər funksiyasının pozulması ilə nəticələnir və qadınlarda aşırı qaşınma hissinə səbəb olur. Hamiləlikdə nadir hallarda baş verir, amma ciddi nəticələrə səbəb ola bilər.

Əlamətlər:

• Bədəndə qaşınma (xüsusilə əllər və ayaqlar)
• Sarılıq (bəzən görünə bilər)
• Qarın ağrısı

Müalicə:

• Xüsusi dərmanlar və qaraciyər funksiyalarının izlənməsi ilə müalicə edilir.
• Çətin hallarda doğum vaxtı əvvəlcədən təyin oluna bilər.

7. Hamiləlikdə anemiya (qan azlığı)

Hamiləlik zamanı qadınlarda qan həcmi artır, amma bəzən bu, qanın qırmızı hüceyrələrində olan hemoqlobin səviyyəsini azaldır. Anemiya nəticəsində, ana və körpə oksigen çatışmazlığına məruz qala bilər.

Əlamətlər:

• Yorgunluq və zəiflik
• Üz və dəri solğunluğu
• Ürək döyüntüləri
• Başgicəllənmə

Müalicə:

• Dəmir əlavələri və fol turşusu qəbul edilir.
• Həmçinin, vitamin və mineral balansının bərpası üçün pəhriz tərtib edilə bilər.

Nəticə

Hamiləlikdə baş verən ağırlaşmaların əksəriyyəti düzgün müalicə və nəzarət altında idarə edilə bilər. Əgər hər hansı bir narahatlıq hiss edirsinizsə, dərhal həkiminizə müraciət edin. Həkim müayinəsi və müvafiq müalicə ilə, ana və körpənin sağlamlığı qorunub saxlanıla bilər.

Hamiləlik müddətində hər hansı bir problem yaşasanız, müntəzəm olaraq həkimə müraciət etmək və tibbi nəzarətdə olmaq çox vacibdir.